DDU nedir?

DDU, “Görüntü Sürücüsü Kaldırıcısı” demek. Wagnardsoft tarafından kullanıma sunulan bir uygulama.

Amacı görüntü ile ilgili sorun varsa, sürücüleri Windows’tan temizleme.

Kendileri, şöyle anlatıyor:

“Display Driver Uninstaller (DDU), AMD/NVIDIA/INTEL grafik kartı sürücülerini ve paketlerini sisteminizden tamamen kaldırır. Sürücüler haricinde kayıt defteri anahtarları, klasörler ve dosyalar, sürücü deposu dahil temizler.
AMD/NVIDIA/INTEL video sürücüleri normalde Windows Denetim Masası’ndan kaldırılabilir, bu sürücü kaldırma programı, standart sürücü kaldırma işleminin başarısız olduğu durumlarda veya NVIDIA ve ATI ekran kartı sürücülerini tamamen silmeniz gerektiğinde kullanılmak üzere tasarlanmıştır.

DDU’yu kullandıktan sonra Windows, ekran kartı konusunda format atılmış gibi oluyor.

Tavsiye

İşlerin ters gitmesine karşı: Önce yeni bir sistem geri yükleme noktası oluşturun

Bu sayede, sorun oluşursa, geriye dönmeniz mümkün olur.

DDU nasıl kullanılır?

• Normal Windows’da kullanmak mümkün. Ancak benim tavsiyem: Windows Güvenli Modunda çalıştırmak.
• Her ihtimale karşı: “Sistem geri yükleme” seçeneği etkin olsun. Ki ekran artı sürücüsünü Windows’tan tamamen sildiğinizde bir sorun olursa geri dönebilesiniz.

DDU modları ve seçenekleri

Ekran kartı sürücüsünü temizle ve baştan başlat

Tavsiye edilen çalışma şekli budur. Bu tuş, mevcut ekran kartınızın sürüclerini Windows’tan siler, temizler ve sistemi baştan başlatır.

Windows, anki hiç ekran kartı takmamış, sürücüsünü yüklememiş gibi olur. Bir nevi ekran kartı konusunda zamanda geriye gider.

Ekran kartı değiştirmek için kullanma

Bu modu, yeni bir ekran kartı aldığınızda kullanacaksınız. Görselde, yeşil yazı ve okla anlatılan tuş bu.

Mevcut ekran kartınızın sürücüsünü silip, yeni ekran kartınızı sıfır Windows’a takmak için kullanılıyor. Özellikle Nvidia’dan AMD’ye (ya da tersi) için kullanışlı bir mod.

DDU için ek bilgi isterseniz, bu sayfaya göz atabilirsiniz.

DDU nasıl kullanılır? yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

Format yerine Windows Update ile sıfırlama ayrıntıları

Şöyle yapılıyor: Sistem  > Kurtarma  > Başlangıç  > Ayarları’nı  > Windows Update kullanarak sorunları düzeltin. 

Birden fazla restart isteyecek ama kendisi hallediyor. Devamı sayfanın altında, burada.

Bilgisayar Güncelleme (İşlemci/CPU) Rehberi

Giriş – eski bilgisayar özellikleri

Eski bilgisayarım Core i5 3330 + 16GB DDR3 RAM ve Intel H61 anakart idi. Ekran kartı olarak da uzun zaman ATI (AMD) 3850 (1GB) kullandım.

Asus Strix 970X bir ekran kartı aldım. İkinci el aldığım bu ekran kartı, 256 bit veri yolu ve 4 GB hafızaya sahip.

Bir süre aynı işlemci ile devam edip oynamak istediğim tüm oyunları kez daha oynadım 🙂

Bu arada söylemeliyim, mevcut işlemci ile Battlefield 1 ve 5 gibi oyunları 1680*1050 çözünürlükte ve yüksek ayarlarda oynuyordum.

Kısacası, iyi bir oyun deneyimi için çok iyi bir bilgisayara ihtiyacınız yok. Düşük bütçeyle tatmin edici bir oyun bilgisayarı olabiliyor.

Neden daha iyi işlemci gerekti?

Dediğim gibi mevcut eski bilgisayar yeterli idi. Photoshop hatta kısa video edit’lerde de sotun yoktu. Fakat daha sonra Stable Diffusion gibi yeniliklere girmek istedim. Komutlara (prompt) daha iyi hakim olmak için, yerelde çalıştırmam lazımdı

Bu noktadan itibaren 3. Nesil Intel işlemci yetersiz kalmaya başladı. Yeni bir işlemciye geçmeye karar verdim.

Peki hangi işlemci?

İşler burada karışmaya başladı. Piyasada bol bol Intel var tabii ki. Sorun, 9, 10 hatta 12. nesile kadar giden seçenekler.

Ben 3. nesilden atlama yapacağım için zaten anakartı da değiştirmem zorunlu idi.

Ve başladım http://sahibinden.com içinde gezip dolanmaya. Tanrım, ne kadar çok seçenek var! Bakıyorum fakat karar veremiyorum bir türlü.

Bu arada yapacağım masraf azami 5000 lira, sınırım var. Derken sıkıldım. Bakıyorum bakıyorum ama karar veremiyorum.

AMD de nereden çıktı?

Bir gün sahibinden filtrelerini ayrıntılı ayarlamadan sadece İzmir ve CPU filtrelerini seçtim. Baktım Intel kadar olmamakla birlikte Ryzen 5 serisi işlemci ve anakartlar var.

“Hmm?” dedim 🙂 “Ryzen 5 yeni nesil ve fiyatları da yeni nesil Intel’lere göre iyi gibi?” dediğimi hatırlıyorum.

Karşılaştırma siteleri zamanı

Tam bu aşamada yardımıma “vs” siteleri yetişti.

Google’da: “intel 9400 vs Ryzen 5 3500” yazarsanız karşılaştırma siteleri gelecek. Hatta bu sitelerin Türkçe olanları bile var.

Bazılarında aynı anda 5 işlemciye kadar karşılaştırma yapmanız mümkün hatta.

Neyse, sonuç olarak gördüm ki AMD Ryzen 5 zemini (platformu) hem teknoloji hem fiyat olarak ideal.

Yeni CPU: Ryzen 5 3500x Özellikleri

🔷 6 çekirdek, 6 işlem (buraya döneceğiz)
🔷 X serisi. X, daha yüksek frekans ve hızı ifade ediyor.
🔷 4.1GHz azami, 3.6GHz temel frekans
🔷 L1 Cache: 384KB, L2: 3MB, L3: 32MB
🔷 Güç: 65W
🔷 7nm
🔷 Hız aşırtma: mümkün

Gelelim 6 çekirdek ve 6 işlem olayına.

Neden 12 işlem bir CPU almadım?

Zira benim için gerek yok. Bildiğiniz gibi çekirdek ve işlem, aynı anda yapılan birden fazla iş için kullanılıyor.

Buna karşın saf güç olarak, işlemini bölmeyen CPU çekirdeği, DAHA BAŞARILI ÇALIŞIYOR.

Burası önemli:
Benim kullanımımda (Stable Diffusion ile görsel yaratma) yük, GPU ile CPU’ya binecek. Her ikisi de yüklü olacağı için o sırada başka bir şey yapmayacağım. Ne kadar erken bitirirse işini o kadar iyi olacak benim için çünkü.

Bu arada bir not:
Ryzen 5 3500x, Intel’de i5 9400F’e denk geliyor.Fakat AM4 zemini biraz daha yeni ve güncel diyebiliriz.
Fakat (ikinci elde) daha ucuza geliyor, orası kesin.

Ne kadar harcadım?

Hepsini ikinci el alınca:

• Asus A320M-F anakart + 3500x CPU: 3100 TL.
• AMD marka fan ve soğutucu: 150 TL.
• 2x8GB (Corsair ve GSkill marka), DDR4, 2133mHz, soğutuculu RAM: 1200 TL.
• Toplam: 4’450 TL.’ya bilgisayarımı yenilemiş oldum.

Yeni Donanımla Aynı Windows Olur mu?

Oldu.

Ama kısmına geçmeden önce şunu anlatayım.
Anakart, CPU değişti, geri kalan her şeyi bağladım ve bastım düğmeye.

Windows açılırken: “Yeni donanım hazırlanıyor” deyip biraz bekletti ama bir-iki dakika içinde açıldı.

Windows’a giriş yaptım ve Windows Update yeni donanımı bulup hemen indirdi, kurdu.
Baştan başlatma istedi ve yaptım.
Sonrasında hızlıca açıldı ve ben yeni bilgisayarımı hemen mıncıklamaya başladım tabii ki 🙂

Her şey çalışıyor ama beklediğimin ötesinde bir tutuklu var sanki?

Gerçi herşey eskisinden hızlı ama var bir tutukluk. Her zaman değil ama bazen yavaşladığını hissediyorum gibi sanki.
Ama format da işime gelmiyor 🙂

Biraz Google okuması yaptım. Ve gördüm ki:

Windows Update ile Sıfırlama

Böyle bir şey varmış. Bu işlem, Windows Sıfırlamadan farklı.

Windows’u sıfırlamak -yani her şeyi silip sıfırlamak yerine- SON BÜYÜK GÜNCELLEMEYİ İNDİRİP BAŞTAN KURARAK SIFIRLIYOR WİNDOWS’U.

💡 Avantajı hiçbir kişisel dosya ve programınızı silmiyor olması.

“Hadi bunu deneyeyim.” dedim ve komutu verdim.

Tam yeri şurası: Başlat, Sistem, Kurtarma, Sorunları Windows Update kullanarak düzelt.

Evet, son büyük güncellemeyi indirdi, kurdu ve baştan başlatma istedi. Açılışta biraz iş yaptı, sıfır kurulum gibi birkaç sorudan sonra yine kendi şifremle eski sistemi yenileyerek açtı.

Ve hemen ilave birkaç program geldi. Ardından Windows Update birkaç donanım daha buldu, indirdi ve yine baştan başlatma istedi. Bu defa hemen hızlıca açıldı ve Realtek Ses Yöneticisi gibi birkaç yeni donanım kurulumu yaptığını fark ettim.

Aygıt Yöneticisine girip baktım: İlave AMD markalı birçok donanım kurmuş. Sonuç: ESKİ WİNDOWS tam olarak desteklememiş yeni donanımları. Windows Update ile sorun gider demek daha doğru imiş. siz de yapın derim. Şu anda bilgisayarım çok hızlı ve sorunsuz.

Gelelim görüntü yaratma tarafına. Yeni bilgisayarım hala güncel ve çok hızlı değil. Buna karşılık ComfyUI altyapısı ile Stable Diffusion ile görüntü yaratma işi yeterince hızlı ve başarılı. Üstelik ne GPU ne de CPU yüküm çok yüksek seviyede değil.

Ana fikir

UFAK HARCAMAYLA GÜNCEL BİR BİLGİSAYAR GÜCÜ ELDE EDEBİLİRSİNİZ.

Çok para harcamanıza, çok yeni bir bilgisayara gerek yok.

💡 Doğru tercihlerle, ikinci el malzemelerle ihtiyacınızı görecek hızlı bir bilgisayarınız olabilir.

Tıpkı benim yaptığım gibi, eski donanımlarınızı satarak az farkla yenileyin bilgisayarınızı, en iyisi bu.

Not: Eski anakart+CPU+RAM’leri 2500 liraya sattım.

Cebimden ne kadar az para çıktığını siz hesap edin 🙂

Ryzen 5’e yükseltme ve Windows Update ile format yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

Program güncelleme nasıl yapılır?

• Bu program bilgisayarınızdaki uygulamaları tarıyor önce.
• Böylece güncellemesi olanları belirliyor.
• Eğer güncellemesi olan uygulama varsa seçiliyor kendiliğinden ve size sağ alttaki düğmeye basmak kalıyor.

Program kurmak da mümkün

Patch My PC’de tek tıkla indirebileceğiniz bir program listesi var. Bu uygulamalar iyi seçilmiş. İhtiyaç duyulacak her iş için doğru ve ücretsiz olanlardan bir liste yapmışlar. Soldaki onay kutusuna tıklayarak yeni programlar da kurabilirsiniz bilgisayarınıza.

Kurulum sessiz kipte yapılıyor. Yani açılan pencere, onay kutusu falan yok. Patch My PC bu işleri sizi sıkmadan hallediyor. Aferin, güzel iş.

Program kaldırma özelliği de var

Derin temizleme özelliği yok. Bunu baştan söyleyeyim. Fakat toplu kaldırma gibi bir rahatlığı var.

İndirme bağlantısı ve web sitesi

Patch My PC programına buradan ulaşabilirsiniz (buraya tıkladığınızda yeni sekmede açılır).

İlgili yazı: sürücü güncelleme

https://bilgisayarinihizlandir.com.tr//en-iyi-surucu-guncelleme-programi

Program güncelleme aracı: Patch My PC yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

İkinci yol ise hata kodunu aratmak.

Mavi ekran hatası neden olur?

Çok büyük oranda donanım hatasıdır. Hatalı ya da eksik sürücüler mavi ekranın ana sebeplerinden biridir. Eksik sürücünüz, kurulmamış donanımınız varsa çözün.

Sürücüler – aygıt yöneticisi

Üreticiler sürücülerde bir önceki sürümün hatalarını düzeltirler. Bu sebeple sürücülerinizin güncel olmasına da bakın. Bunu ek program ile yapabilirsiniz. Fakat Windows güncellemelerinden de yapabilirsiniz. “Gelişmiş seçenekler” başlığı altında “Sürücü güncellemelerini” göreceksiniz. “0” ise sorun yok. Fakat kurabileceğiniz ek sürücüler varsa kurun.

Olay görüntüleyicisi günlüğü

Windows içinde yapılan işlemlerin günlüğü vardır. Olay Görüntüleyicisini açarak bu günlüğe, uyarı ve hatalara ulaşırsınız.

BIOS güncelleme

Bu işlem konusunda en önemlisi: BIOS güncellerken elektriğin kesilmemesi.

İleri okuma

Windows resmi Türkçe sitesinde ayrıntılı bilgi almak isterseniz tıklayınız: Windows-ta-mavi-ekran-hataları

Mini dump dosyası okuma ve çözme

Bu ayrı bir iş ve bu yazıda ayrıntısını anlattım:

mavi-ekran-hatasini-dump-ile-okuma-ve-cozme

İlgili yazılar

Mavi ekran hatası çözümü yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

Bekliyor hatası olunca yapmanız gereken

Hizmetlerden “Microsoft Store Yükleme” hizmetini kapayın

Bunun için Görev Yöneticisini açıp, 2 ile işaret edilen sekmeye geçmeniz gerekiyor. Burada “Install Services” satırını bulun. sağ tık ile: “Yeniden Başlat” komutu verin.

Microsoft Store’u tam kapayın

Yine Görev Yöneticisinden ama bu defa 2 ile işaret edilen “İşlemler” sekmesindeyiz.
Microsoft Store’u sağ tıklayın ve “Görevi Sonlandır”komutu verin.

Microsoft Store’u tekrar açın

Güncellemelerin hemen başladığını göreceksiniz.

Windows Market takılması yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

Bu arada bilgisayar Late 2015 iMac 4K. Fakat mantık aynı. Zira hep aynı temelde, Os X’de yapacağız.

Bu sayfadaki adımları izleyin. Zaman ayırın, ancak öyle becerebilirsiniz.

İlk adım: Apple’ın Mac ve Mac OS güncelleme sayfasını okuyun

https://support.apple.com/tr-tr/102662

Benim size tavsiyem doğrudan tarayıcı ile indirme yolunu seçmeniz.

Web tarayıcı kullanma

Burada indireceğiniz işletim sistemi bağlantısına tıklayacaksınız.

Mevcut MacOS sisteminizin hangi OS içerdiğini öğrenmek için:

• Sol üstteki elma simgesine tıklayınve ”Bu Mac hakkında” başlığına tıklayın.

Mesela siz mevcutta El Capitan 10.11 kullanıyorsanız, bir üzerindeki Sierra 10.12 indirip kurmalısınız.

İndirdiğimiz dosyaları kurmak kolay. İndirme bitince dmg uzantılı dosyayı çift tıklayıp çalıştırıyorsunuz ve gerisini Mac’iniz hallediyor.

Yeni kullanıcı açın

App Store dönüyor dönüyor ama sonuç yok

Evet, öyle yapıyor 🙂
Çözüm: yeni kullanıcı yaratın. O kullanıcı ile giriş yapın. Çalışacaktır.

App Store güncellemelerini yapın

Sonra App Store içinden doğrudan “Monterey” gibi işletim sistemini aratın.

Önemli not: Hata olursa bir daha deneyin.

Boyut

Monterey güncellemesi hayli büyük. Ama değiyor. Ama şunu unutmayın: işletim sistemini güncellemek yapabileceğimiz en iyi şey.

Tam boyut belirtmek gerekirse: 12.4 GB

Tabii ki bu büyüklükte bir güncellemenin açması ve süresi de uzun sürüyor.

Daha bunun Boot Camp ile Windows kurma aşaması var. Ama bu, başka yazının konusu.

Diğer Kurulum Kategorisi yazıları

Eski Mac OS güncelleme nasıl yapılır? yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

Sürücü güncelleme için genelde IoBit ürünü olan Driver Booster kullanıyordum. Ama geçenlerde bir güncelleme programı olan Patch My PC programında gördüm Driver Easy sürücü yönetim programını (yazıda DE olarak geçecek).

Biz, DE’nin ücretsiz sürümünü kullanacağız. Paralı versiyonu her şeyi otomatik yapıyor tabii ki. Biz ise biraz daha uğraşarak elle kuracağız sürücüleri.

Şimdi değerlendirme ve inceleme kısmına geçelim. Buyurunuz.

1 numaralı sürücü güncelleme programı

Önce masa üstü bilgisayarımda denedim. Bana göre bilgisayarımın eksik sürücüsü yoktu. Çünkü güncellemelere özellikle dikkat ederim. Fakaat DE beş adet sürücü buldu güncelleyecek. 2 USB, bir sistem zamanlayıcı, SATA ve Realtek ağ driver’larım eskiymiş.

Bu ilginç zira bunları gösteren driver update programına pek rastlamamıştım. Ama DE buldu.

Bu önemli çünkü arada ACPI hatası sebebiyle restart atan bilgisayarım artık düzeldi. Eksik sürücü bırakmayın bilgisayarınızda dememin sebebi bu.

Daha sonra Windows 10 kurulu eski bir iMac’de denedim. Bingo! Mac’de de dokuz adet sürücü güncellemesi yaptım. Kısacası Driver Easy gerçekten çok başarılı. Başka sürücü güncelleme programlarının bulamadığı sürücü güncellemeleri buluyor.

Driver Easy ile güncelleme yapma

İndirme bağlantısı

Resmi web sitesine buradan ulaşabilir, doğrudan bilgisayarınıza indirmek için buraya tıklayabilirsiniz.

Adım adım rehber

Son söz olarak tekrar hatırlatayım: hem Windows hem de sürücü güncellemelerini eksiksiz yapın. Windows Güncelleme bölümünde “Gelişmiş Seçenekler” altında “ek sürücüleri” bulabilirsiniz. Bu sürücüler bizzat Microsoft tarafından uyumluluğu denetlenmiş ve imzalı sürücüler olduğu için rahatlıkla kurabilirsiniz.

Tavsiye yazı

https://bilgisayarinihizlandir.com.tr/program-guncelleme-patch-my-pc

En iyi sürücü güncelleme programı Driver Easy yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

Bilgisayarda donma veya takılma yaşayanlar için hayat kurtaran bir çözüm: Aşağıdaki tuşlara bastığınızda görüntü kartınızın sürücüleri resetlenecektir.

Reset’leme, bir programı, yazılımı baştan başlatmaktır. Başka bir deyişle kapatıp yeniden açmak demektir.

Sürücü ise donanımları çalıştırmak için yazılmış programlardır. Windows tüm donanımları, sürücüyü okuyarak tanır ve çalıştırır.

Ekran kartı sıfırlama ne işe yarar?

Ekran kartından kaynaklanan kasılma, donma durumunda ilk olarak bunu yaparsanız büyük ihtimalle sorununuz çözülecektir. Donma, kilitlenme gibi durumlarda da işe yarar. Bilgisayarı yeniden başlatmadan sorunu çözebilirsiniz demektir bu.

Sürücünüz güncel mi?

Sürücülerin her zaman son sürüm yani güncel olması lazım. Bunun için aşağıya bağlantısını bıraktığım Aygıt Yöneticisini kullanabilirsiniz. Aygıt Yöneticisi üzerinden güncelleme biraz karmaşıktır. Bunun yerine önce Windows Güncelleme üzerinden çözmeyi deneyebilirsiniz.

Bu seçenek için, Windows Güncelleme bölümündeki Gelişmiş Seçenekler kısmını kontrol edin. Eğer sürücü güncellemesi varsa hepsini seçin, indirin ve kurun.

İki büyük üretici var bu donanımlar için. Birincisi AMD (eski ATI, sürücü sayfası burada), diğeri nVidia (sayfası burada). Bağlantı verdiğim yerlere tıklayarak sürücülerini indirebilirsiniz.

İlgili yazılar

Ekran kartı sıfırlama kısayolu yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

Her şeyden önce Windows için en iyisi. Birçok diğer programdan daha iyi zira bizzat Microsoft tarafından yapılmış. Dolayısıyla güvenli. Bu yüzden adım adım nasıl yapılacağını anlatıyorum:

Düzelttikleri

Sorun giderici, aşağıdakilere sebep olan sorunları gidermenize yardımcı olur:

• 64 bit işletim sistemlerindeki bozuk kayıt defteri anahtarları.
• Güncelleştirme verilerini denetleyen bozuk kayıt defteri anahtarları.
• Yeni programların yüklenmesinin engellenmesi.
• Varolan programların tamamen kaldırılmasının veya güncellenmesinin önlenmesi.
• Denetim Masası’ndaki Program Ekle veya Kaldır (ya da Programlar ve Özellikler) aracılığıyla programı kaldırmanızın engellenmesi.

Sonrasında yapmanız gerekenler

Bu işlemler tamamlandıktan sonra da büyük ihtimalle birçok dosya ve klasör kalacak bilgisayarınızda. Bu artık dosyaları temizlerseniz daha iyi olur. Bunun için de lütfen şu yazıya göz atınız: Windows klasörlerinde temizlik yapmak.

Kaldırma Sorun Gidericisi programını Microsoft sayfasından indirmek için buraya tıklayabilirsiniz.

Kaldırılamayan sorunlu programları Windows’dan kaldırın

Microsoft Program Yükleme ve Kaldırma Sorun Gidericisini kullanarak kaldırma nasıl yapılır?

Açılış ekranı

“Sonraki” diyerek geçiyoruz.

Kaldırılıyor seçiyoruz

Program kurulumunda pek sorun olmaz zaten 🙂

İstedğimiz programı işaretliyoruz

İşlemin bitmesini bekliyoruz

“Kapat” ile bitiriyoruz

Diğer yazılar

• 
  DDU nasıl kullanılır?
• 
  Ryzen 5’e yükseltme ve Windows Update ile format
• 
  Program güncelleme aracı: Patch My PC
• 
  Mavi ekran hatası çözümü
• 
  Windows Market takılması
• 
  Eski Mac OS güncelleme nasıl yapılır?
• 
  En iyi sürücü güncelleme programı Driver Easy
• 
  Ekran kartı sıfırlama kısayolu
• 
  Windows program kaldırma sorun gidericisi
• 
  Ucuz oyun bilgisayarı olur mu?
• 
  AMD ekran kartı sürücü hatası çözümü
• 
  Pardus (Linux) USB wireless (wifi) kurulumu

Windows program kaldırma sorun gidericisi yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.

Eski bilgisayar derken?

Bilgisayar Core i5 333. 800 mHz’lik 2×8 GB RAM var. Yani eski ve güncel olamayan bir bilgisayar.

i5 3330 2012 yılında çıkan bir işlemci. 3. Nesil i5’lerden, başla bir deyişle hayli eski bir CPU yani.

Ben çoğu zaman tarayıcıda 10 kadar sekme, sekmelerden birinde müzik ya da YouTube videosunu arka planda çalıştırıp dinleme + oyun + indirme ya da Twitter sohbet odası açık şekilde kullanıyorum bu bilgisayarı.

Ve hiç sorun yaşamıyorum. Yavaşlama takılma yok. Hatta kum saati bile görmüyorum desem yeridir.

16 GB RAM ise bu sisteme fazla geliyor. Windows 11’de en yoğun zamanlarda bile 6-7 GB RAM kullanılıyor. Linux’da da durum aynı bu arada. RAM’lerin de eski ve yavaş olduğunu da bir kenara yazın.

Tamam, fazla RAM göz çıkarmaz ama 16 GB RAM şart değil. Sözün özü bu.

Disk tarafında ise 1 adet SATA SSD ve 1 SATA HDD var. Bakınız m2 falan değil, SATA SSD ile kullanıyorum bu bilgisayarı.

256 GB SSD ve 1 TB HDD var sistemde.

Toparlamak gerekirse 10 yıllık eski bir bilgisayardan bahsediyoruz.
Yeni, güncel bilgisayarlara göre hem yavaş hem de ucuz bilgisayardan oyun makinası yapıyoruz.

En iyi ekran kartı nasıl bulunur?

Ucuz oyun bilgisayarı için ilk adım: sınırlarımızı belirlemek

Hesaplı oyun PC’si için işe darboğaz hesabı ile başlıyoruz.

Darboğaz şu: sisteminizin özeliklerini giriyorsunuz. Size bilgisayarın nerede takılacağını gösteriyor. Mesela bilgisayarınız oyun oynarken işlemciyi bekliyorsa yani sistem CPU’yu beklerken ekran kartını boşta tutuyorsa onu söylüyor size.

Project Cars çalıştı, diğerlerinin de sorunsuz çalışacağını düşünüyorum. Neden böyle düşünüyorum? Çünkü gtx970 almadan önce darboğaz (bottleneck) hesaplama sitelerinden baktım, 40 kare/saniye (fps) çıkarıyor bu sistem bu kartla.

Sistem darboğazı sitelerine şuradan ulaşabilirsiniz:

• Birinci site bu, ikincisi ise bu.

Bu sitelerde yapacağınız şu:

• İşlemcinizi seçiyorsunuz
• (Alacağınız) ekran kartını seçiyorsunuz
• RAM miktarınızı belirliyorsunuz
• Oyun için istediğiniz çözünürlüğü ve oyun görüntü kalitesini belirliyorsunuz.
• En sonda da ”Hesapla” düğmesine basıyoruz.

Şimdi bu hesaplama sonucunu inceleyelim.

Yukarıda sistemimizin özellikleri var. Sonuç kısmında ise:

”İşlemci, grafik kartının performansı için bir darboğaz haline gelebilir. Grafik kartı, yoğun grafik iş yüklerini kaldırabilirken, işlemcinin işlem gücü, grafik kartının potansiyelini tam olarak kullanmak için yeterli olmayabilir. Daha dengeli bir kurulum elde etmek için, modern uygulama ve oyunların taleplerine ayak uydurabilen daha güçlü bir işlemciye yükseltmeyi düşünmeniz tavsiye edilir.” mesajını görüyoruz.

Hesaplama bize, bu ekran kartını bu sisteme takarsak fazla geleceğini söylüyor.

Böylelikle harcayacağımız paranın ne kadarını kullanabileceğiz önceden görüyoruz.

Bunun haricinde bir de şu site var: https://www.systemrequirementslab.com/cyri. Bu sitede:

• önce bir oyun seçiyorsunuz.
• Ufak bir program yükleniyor.
• O program otomatik olarak çalışıp: bilgisayarınızın donanımlarına bakıyor.
• Ve size, bilgisayarınızın o oyunu kaldırıp kaldırmayacağını gösteriyor.

Bunun haricinde bir güzel tarafı da neyin o oyun için eksik kaldığını göstermesi. Dolayısıyla neyi yükseltmeniz gerektiğini de söylüyor.

Bendeki ekran kartı (GPU) ne?

Asus Strix GTX970.

ASUS’un Türkiye web sitesindeki sayfası burada.

Eski ama son derece yüksek kalitede üretilmiş bir kart. Bu arada ASUS’un sürücü güncellemeleri konusunda hakkını teslim etmek lazım. Mart 2024 tarihli sürücü güncellemesi yayınlamışlar. Tebrikler…

Oynayacağım oyunlar

• #Battlefield 1
• #Battlefield 4
• #projectcars
• #projectcars 2

Görüldüğü üzere bu eski sistem iddialı oyunları bile Ultra’ya yakın ayarlarla oynatıyor.

Dolayısıyla hemen pahalı ya da üst seviye ekran kartı almaya çalışmayın. Sonuçta bu zor dönemde her kuruş değerli.

Hepsi eski bir iMac (2015, 27″ 5K, Core i5, 2 GB AMD Pro) ile bir kez bitirdiğim oyunlar ama uzun zamandır tekrar oynamak istiyordum. Elimdeki HD7850 1 GB #amd kaldırmıyordu bu oyunları.

Boşa çıkan HD 7850 de 850-1000 lira arasında satılıyor. Yani aşağı yukarı 1000 liraya, hayli ucuza halloldu oyun işi.

Önce darboğaz hesaplayın, sonra da sahibinden.com‘da ekran kartlarına bakın.

Gelişime, upgrade’e uygun

ekran kartı yükseltme bitecek bir iş değil. En fazla bi-iki sene sonra yenisini isteyeceksiniz 🙂 İşin güzel tarafı GTX970 bir iki nesil sonraki işlemcileri de rahat rahat kaldıracak. Kesin bilmek mümkün değil tabii ki ama boştayken 50-55 derece arası, oyunda da 70-80 derece aralığında kaldığına göre (1680×1050 orta-üst ayarlar ile) madencilik yapmamış gibi. Ayrıntılı testlerini daha sonra siteden yayınlayacağım tabii ki.

Ha bu arada tabii ki yine nesil oyunları da bu makineye kurup böyle bir eski makinada eski bir 4 GB ekran kartı ile kaç FPS alacağız, onu da test edeceğim yakında.

Uyarılar

İkinci el ekran kartını deneyerek almanız lazım

Gelelim ”İkinci el ekran kartı nasıl test edilir?” sorusunun cevabına artın düzgün olup olmadığın anlamanın en iyi yolu bilgisayarınıza takmaktır tabii ki. Satıcıyı arradığınızda evinize davet edin. Gelsin, kartı takın, çalıştığını, ısısını görün öyle alın.

Tabii ki öncesinde alacağınız ekran kartının sürücüsünü indirip Windows’unuza kurmanız iyi olur. Böylelikle yeni GPU’unuzu hemen tanır sisteminiz. Sürücüyü kurarken yardımcı programları da kurun ki ekran kartının fan hızını, grafik işlemci ısısını görmeniz mümkün olsun.

Şayet linux kullanıyorsanız buna gerek yok. Zaten otomatik tanır. Linux’da konsolu açıp. ”sensors” yazıp enter’e basın. Konsolda üstte doğrudan PCI ekspres donanımı olarak ısısını göreceksiniz.

Bu arada ekran kartını test etmenin en iyi yolu 4K Youtube videosu açmaktır.

Güç kaynağı yeterli mi?

Bunu çevrim içi hizmetlerle hesaplayabilirsiniz. Bir tanesi şurada var: pc-builds.com/power-supply-calculator/

Bu arada unutmayın, güç kaynakları her yıl zayıflarlar. Beş yıllık bir PSU en az %20 düşük güç verir. İşin ilginç tarafı bir bilgisayara sadece bir güç kaynağı (PSU) takmak mümkün değil. O yüzden GPU yükselteyim derken bir de PSU almak zorunda kalabilirsiniz.

Sonuç

Project Cars 2 ve Battlefield 4’ü denedim. Her ikisi de 1680×1050 çözünürlükte ve Orta-üst detay, 2x kenar düzeltme ile çatır çatır oynanıyor. İlk düşüncem: evet bu sistem kesinlikle oyun oynatıyor. Ayrıntıları daha sonra ölçeceğim ama şimdilik durum iyi.

İlgili yazılar

• Raspberry Pi 500+ masaüstü taşınabilir bilgisayar
• Ekran kartı bakım temizlik + termal macun yenileme
• TP-link powerline elektrik ile internet paylaşımı
• Core i3 yeter mi?
• Bilgisayar watt hesaplama

Ucuz oyun bilgisayarı olur mu? yazısı ilk önce Bilgisayarını Hızlandır üzerinde yayımlandı.